De geschiedenis van de ZS13

Van Marker vissersschip tot varend monument

Historische haven van Zwartsluis

156 jaar op het water

De ZS13 is een van de oudste nog varende botters van Nederland. Haar verhaal begint in 1870 op de scheepswerf van Monnickendam en loopt via de Zuiderzee, Amsterdam en bijna de sloop naar een nieuw leven als varend erfgoed in Zwartsluis.

Het is een verhaal van visserij en armoede, van verwaarlozing en redding, en uiteindelijk van vrijwilligers die samen een stuk maritieme geschiedenis levend houden.

Tijdlijn

1870

Gebouwd in Monnickendam

De botter werd gebouwd als MK11, een Marker vissersschip met open visbun. Dit schip voer jarenlang over de Zuiderzee om families uit de regio te voorzien van brood op de plank.

1930

Naar Zwartsluis

Rond 1930, toen de Zuiderzee afgesloten was, verdween de houten vissersvloot grotendeels. In deze crisisjaren vertrok de MK11 naar Zwartsluis en werd omgedoopt tot de ZS13. Tot het begin van de jaren '60 visten Roskam en de gebroeders Moorman ermee op het IJsselmeer. Inmiddels was de oude versleten botter afgedankt en werd ze vervangen door een stalen kotter.

1967

Amsterdamse jaren

De botter ZS13 kwam terecht in Muiden, waar het schip door studenten werd verhuurd voor chartertochten. Vanaf 1967 lag de botter voor cafe de Zeilvaart nabij het IJ in Amsterdam, waar ze diende als blikvanger van het terras en steeds verder lag te vergaan.

1984

Terug naar Zwartsluis

Een groepje enthousiastelingen uit Zwartsluis ontfermden zich over hun versleten erfgoed. Na de nodige reparatiewerkzaamheden keerde de botter ZS13 terug naar Zwartsluis. Daar lag het schip onder andere bij het Ketelhavenmuseum.

1987

Projectgroep ZS13

De Botter wordt overgenomen door de Projectgroep ZS13. De Projectgroep besloot de botter in haar oude glorie te herstellen, zodat ze weer kon schitteren tijdens zeiltochten en evenementen. Dit was echter makkelijker gezegd dan gedaan en ondanks forse investeringen van de toenmalige eigenaren dreigde de botter verloren te gaan.

2000

Stichting Zwartsluizer Botter ZS13

Om de kostbare restauratie alsnog mogelijk te maken werd de 'Stichting Zwartsluizer Botter ZS13' opgericht en was de botter gered.

2026

Varend monument

Onderhouden door vrijwilligers en nog steeds varend. De ZS13 vaart mee met evenementen, maakt zomeravondtochten en is een geliefd onderdeel van het maritieme erfgoed van Zwartsluis.